Tarnopolskie

Brody [woj. tarnopolskie]

Podkamień [pow. Brody]

Podkamień, miasteczko [pow. Brody, gm. Podkamień]

podział administracyjny sprzed II wojny światowej (ok. 1938 r.), niezależnie od daty popełnienia zbrodni

Zbrodnia w m. Podkamień [pow. Brody] w dniu 12 marca 1944 r.

1944-03-12 lub 1944-04-14

12 marca 1944 r. banderowcy zamordowali w bestialski sposób zgromadzonych na mszy wiernych w kościele i w klasztorze oo. dominikanów (w tym m.in uciekinierów z parafii Poczajów Nowy [gm. Krzemieniec]. Mimo prób ks. Stanisława Fijałkowskiego, który głosił kazanie, banderowcy nie zaniechali mordowania, na koniec zabijając również księdza. Na terenie klasztoru i miasteczka Podkamień zginęło wówczas ok. 300 Polaków. Wedle innych źródeł banderowcy napadli klasztor 14 kwietnia 1944 r. i wymordowali 516 Polaków. Ukraińców miały wspomagać 2 kompanie SS - Galizien. Z innych źródeł z relacji świadków Alfonsa Ochyry i Julii Masłowskiej napad miał miejsce 11 marca 1944 r. Z innych źródeł napad na wieś Podkamień był w 20 lutego 1944 r.

300 lub 516

polska

nieustalone

nieustalona

w polu "Nazwisko i imię" mogą być informacje o osobach znanych z nazwiska i imienia, tylko z nazwiska, informacje o rodzinach np. Kowalski (rodzina) lub zbrodniach na większej liczbie osób np. Zbrodnia w m. (...) popełnionych przez nacjonalistów ukraińskich w latach 1939-1945

OKWr S.8/04/Zi t.6 Uwierzytelniona kserokopia protokołu oględzin materiałów archiwalnych, k. 1245-1267, OKWr S.8/04/Zi t.7 Uwierzytelniona kserokopia protokołu oględzin materiałów archiwalnych, k. 1371-1390, OKWr S.10/01/Zi t.17, Uwierzytelniona kserokopia protokołu oględzin materiałów archiwalnych z dnia 10.06.2011, k. 3342, OKWr S.10/01/Zi t.17, Uwierzytelniona kserokopia protokołu oględzin materiałów archiwalnych z dnia 14.04.2011, k. 3238, AIPN Wr 024/4263, k.5. Teczka ewidencyjna dot. Andrejuk Antoni, imię ojca: Bronisław, ur. 23-11-1908 r. Materiały operacyjne i śledcze dot. osoby podejrzewanej o powiązania z ukraińskimi organizacjami nacjonalistycznymi; AIPN Wr 024/5628.Sprawa agenturalno-poszukiwawcza kryptonim "Morderca"/teczka ewidencyjna dot. Salecki Roman, imię ojca: Mikołaj, ur. 20-11-1921 r. Materiały operacyjne dot. osoby podejrzewanej o przynależność do ukraińskich organizacji nacjonalistycznych i udział w zbrodniach na ludności polskiej. Figurant miał brać czynny udział w wymordowaniu przez członków Ukraińskiej Powstańczej Armii i ukraińskich jednostek SS kilkuset Polaków w miejscowości Podkamień w marcu 1944 r. OKLu, S. 1/00/Zi, t. 1, Protokół przesłuchania świadka Zofii Kalety, 17 I 1992 r., k. 197; t. 2, Protokół przesłuchania świadka Klementyny Maciuk z d. Ciesielskiej, 18 V 1992 r., k. 366-366v.; t. 22, Sprawozdanie Delegatury Rządu [dokument z AAN], [1944 r.], k. 4360; t. 45, Protokół przesłuchania świadka Władysława Lemieszka, 24 VII 2003 r., k. 8966; Polacy i Ukraińcy pomiędzy dwoma systemami totalitarnymi : 1942-1945. Poljaki u Ukraincu mis dvoma totalutarnimi sistemami 1942-1945. Cz. 1-2, red. oprac. nauk. Grzegorz Motyka, Jurij Szapował; red. Wanda Chudzik [i in.]; przekł. Iwan Kozłowski, Warszawa-Kijów 2005, seria: (Polska i Ukraina w latach trzydziestych-czterdziestych XX wieku. Nieznane dokumenty z archiwów służb specjalnych. T. 4), Nadzwyczajny meldunek kurennego UPA z 14 marca 1944 r. w sprawie wydarzeń w Podkamieniu, s. 993; Tamże, fragment protokołu przesłuchania D. Pałamarczuka z 2 sierpnia 1944 r., s. 995; Tamże, protokół rozprawy głównej Specjalnego Sądu Karnego w Lublinie z 24 maja 1945 r. w sprawie Antoniego Torańskiego, s. 1001; Tamże, Protokół przesłuchania Tomasza Iłowskiego z 7 lipca 1948 r., s. 1008; L. Kulińska, Dzieci Kresów IV, Kraków 2013, Relacja Felicjana Schnitzera , s. 100-106; W. Kubów, Terroryzm na Podolu, Warszawa 2003, s. 39-40; ks. J. Marecki, Misterium iniquitatis. Osoby duchowne i zakonne obrządku łacińskiego zamordowane przez ukraińskich nacjonalistów w latach 1939-1945, Kraków 2020, s. 238; H. Komański, S. Siekierka, Ludobójstwo dokonane przez nacjonalistów ukraińskich na Polakach w województwie tarnopolskim w latach 1939-1946, Wrocław 2004, s. 87-89

http://www.wolhynia.pl/index.php?option=com_content&view=article&id=140:poczajow-parafia&catid=25&Itemid=113

Formularze kontaktowe niedostępne w wersji moblinej (telefony komórkowe)